Русский
Бурятский

Буряад Республикын Арадай Хуралай
2003 оной мартын 12-ой № 251-III
тогтоолдо хабсаргалта


БУРЯАД РЕСПУБЛИКЫН АРАДАЙ
ХУРАЛАЙ ХҮНДЭЛЭЛЭЙ ГРАМОТА ТУХАЙ ГУРИМ

(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2008 оной сентябриин 30-най 558-IV дугаарай, 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай, 2011 оной февралиин 28-най 1982-IV дугаарай Тогтоолнуудай найруулгаар)

1. Буряад Республикын Арадай Хуралай Хүндэлэлэй грамота (саашадаа – Хүндэлэлэй грамота) хадаа республикын хуули ёhонуудые, дээдын хуралтай гүрэнэй журам хүгжөөлгэдэ, эрхэтэдэй эрхэ сүлөөнүүдые хангалгада, Буряад Республикын арадай засагтай улас түрые байгуулгые бэхижүүлгэдэ, Буряад Республикада экономическа, социальна болон үндэhэн политикые бүридүүлгэдэ, бэелүүлгэдэ габьяатай байhанайнь, Буряад Республикын гүрэнэй засагай зургаануудай болон нютагай өөhэдын хүтэлбэриин албан зургаануудай ажал ябуулгада эдэбхитэйгээр хабаадаhанайнь түлөө урмашуулга болоно.
2. Гүрэнэй алба хаагшад болон үни удаан сагта болон үнэн сэхээр хүдэлhэн үйлэдбэриин, эрдэм шэнжэлэлгын болон бусад ажал ябуулгада үндэр туйлалтануудые туйлаhан, тус Дүримэй нэгэдэхи пунктдэ заагдаhан али нэгэ hалбарида гүрэнэй политикые бэелүүлгэдэ горитой хубитаяа оруулhанайнгаа ашаар үргэн олониитэдэ мэдээжэ болоhон эрхэтэд эмхинүүд Хүндэлэлэй грамотаар шагнагдаха.
3. Буряад Республикада дээдын хуралтай гүрэнэй журам болон дээдын хуралнууд хоорондын харилсаа хүгжөөлгэдэ ехэ хубитаяа оруулhан хари гүрэнэй эрхэтэд Хүндэлэлэй грамотаар шагнагдаха эрхэтэй.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най, 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгын 3-дахи пункт)
4. Арадай Хуралай грамотаар шагналга тогтоогдоhон гуримаар олондо мэдээсэл тараадаг хэрэгсэлнүүдтэ толилогдодог Арадай Хуралай Зүблэлэй шиидхэбэреэр бэелүүлэгдэдэг.
5. Хүндэлэлэй грамотаар шагнаха тухай Арадай Хуралай Зүблэлдэ Арадай Хуралай Түрүүлэгшэ, Арадай Хуралай хороон, Арадай Хуралай Хэрэгүүдые эрхилэгшэ – Аппарадай хүтэлбэрилэгшэ, Буряад Республикын нютагай өөhэдын хүтэлбэриин албан зургаанууд хандаха аргатай.
Буряад Республикын Арадай Хуралай Түрүүлэгшын, Буряад Республикын Арадай Хуралай хорооной, Буряад Республикын Арадай Хуралай Хэрэгүүдые эрхилэгшын – Аппарадай хүтэлбэрилэгшын түлөөлэлгөөр жэлэй туршада 10-hаа олон бэшэ эрхэтэд гү, али Буряад Республикадахи муниципальна аймагуудай болон хотын округуудай өөhэдын хүтэлбэриин   эмхинүүд шагнагдаха аргатай (үүсхэлшэ бүхэнhөө) – хүн зоной тоогой 0,02 процентhээ ехэ бэшэ.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолоор абзац оруулагдаа).
6. Хари гүрэнэй эрхэтэдые Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалга Арадай Хуралай Түрүүлэгшын ябуулгада үндэhэлдэг.
7. Буряад Республикын гүйсэдхэлгын засагай зургаануудай болон гүрэнэй засагай федеральна зургаануудай территориальна зургаануудай хүдэлмэрилэгшэдые Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалга хадаа тус Дүримэй 5-дахи пунктаар тогтоогдоhон квотын хэмжээндэ буряад Республикадахи муниципальна аймагуудай болон хотын округуудай  өөhэдын хүтэлбэриин зургаануудтай хэлсэhэнэй ёhоор зохихо зургаанай хүтэлбэрилэгшөөр дэбжүүлэгдэдэг.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2011 оной февралиин 28-най 1982-IV дугаарай Тогтоолой найруулгада 7 зүйл).
8. Арадай Хуралай хороонуудта гүрэнэй албанай тушаал hэлгэжэ хүдэлдэг гүрэнэй алба хаагшадые орложо хүдэлдэг гүрэнэй алба хаагшадые Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалга хадаа Арадай Хуралай Хэрэгүүдые эрхилэгшэтэй Аппарадай хүтэлбэрилэгшэтэй хэлсэhэнэй ёhоор Арадай Хуралай хорооной ябуулгада үндэhэлэн бэелүүлэгдэдэг.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгаар)
9. Арадай Хуралай бусад бүридэлгэдэ гүрэнэй албанай тушаал орложо хүдэлдэг гүрэнэй алба хаагшые Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалга Арадай Хуралай хэрэгүүдые эрхилэгшын – Аппарадай хүтэлбэрилэгшын ябуулгада үндэhэлэн бэелүүлэгдэдэг.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгаар)
10. Гүрэнэй алба хаагшадые шагналгаhаа гадуур Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалга Буряад Республикын муниципальна байгуулгын толгойлогшотой  зүбшэжэ, хэhэн гуйлтада үндэhэлэн бэелүүлэгдэдэг түлөөлhэн эмхи муниципальна байгуулгын дэбисхэртэ оршохо ёhотой.
11. Буряад Республикын нютагай өөhэдын хүтэлбэриин зургаануудай министерствэнүүд болон албан газарай шагналнуудаар аша габьяануудынь тэмдэглэгдэhэн кандидуудай материалнууд хаража үзэлгэдэ абтаха.
12. Тус Дүримэй 11-дэхи пунктын эрилтэнүүд урид гүрэнэй шагналнуудаар, Россиин Федерациин болон Буряад Республикын албан зургаануудай захиргаанай шагналнуудаар шагнагдаhан тэмдэглэгдэhэн нюурнуудта дэлгэрүүлэгдэнэгүй (орден, медаль хүндэтэ нэрэ зэргэ болон бусад).
13. Гүрэнэй шагналаар, министерствэнүүд, албан газарай, нютагай өөhэдын хүтэлбэриин зургаануудай шагналнуудаар шагнагдаhан нюурнууд урид шагнагдаhанайнгаа удаа гурбан жэл үнгэрhэнэй hүүлдэ Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалагдаха.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгада 13-дахи зүйл)
14. Ойн баярнуудаарнь эрхэтэдые (50 жэл, наhанай амаралтын болзор хүcэлгэ, 70 жэл болон саашадаа табан жэл болоод лэ), эмхинүүдые (50 жэл болон саашадаа 25 жэл болоод лэ) шагналгада зууршалганууд ойн баярай гүйсэхэ hараhаа хожом бэшэ болзорто хаража үзэгдэхэ.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгаар)
15. Хүндэлэлэй грамотаар шагнаха тухай асуудал хаража үзэлгэдэ Арадай Хуралай Зүблэлдэ удаадахи документнүүд үгтэхэ:
а) эрхэтэдтэ: Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада шагналгын хуудаhан (хабсаргагдана);
хуули ёhонуудые зохёон хараалалгада оруулhан хубита, ажал хүдэлмэри, социально-экономическа хүгжэлтын программануудые бэелүүлгэдэ, тус Дүримэй 1-дэхи пунктда заагдаhан зургаануудай ажал ябуулгые хангалгада, эрхэтэнэй бусад социальна удха шанартай туйлалтанууд тухай мэдээнүүдтэй шагналга тухай гуйлта;
Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалха тухай Арадай Хуралай хорооной, нютагай өөhэдын хүтэлбэриин зургаануудай шиидхэбэри; 
тус Дүримэй 23-дахи пункттай зохилдуулан Хүндэлэлэй грамотаар шагнагдагша мүнгэн шангаар урмашуулагдаха тухай түлөөлhэн гүрэнэй (муниципальна) зургаанай бэшэг – даалга;
урид абаhан шагналнуудай буулгабаринууд;
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай тогтоолоор абцаз оруулагдаа)
б) эмхинүүдтэ:
Россиин Федерациин экономическа болон социальна политикые бүридүүлгэдэ болон бэелүүлгэдэ Буряад Республикада арадай засагтай улас түрын байгуулгые болон дээдын хуралтай гүрэнэй журамые бэхижүүлгэдэ, нютагай өөhэдын хүтэлбэриие хүгжөөлгэдэ хабаадалга тухай мэдээнүүдтэй, тэрэшэлэн Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалагдаhан эмхиин бусад туйлалтанууд тухай мэдээнүүдтэй шагнаха тухай гуйлта;
Ахамад бухгалтерай гар табилгатай ажалай салин түлөөлhэн эмхиин хүдэлмэрилэгшэдтэ саг соонь түлэгдэдэг тухай мэдээн;
Зохихо бюджедүүдтэ түлүүлhэн эмхиин налогуудые түлэдэг тухай налогой инспекциин мэдээн;
эмхиин архивай мэдээн (эмхиин ойн баярай  үдэрнүүдтэ зууршалагдана).
16. Тус Дүримэй 15-дахи пунктда заагдаhан документнүүд тус Дүримэй эрилтэнүүдтэ хэр харюусаhыень шалгахын тула Арадай Хуралай Аппарадай гүрэнэй албанай болон кадрнуудай таhагта эльгээгдэхэ. Хэрбэеэ тушаагдаhан документнүүдтэ зохилдоогүй зүйлэй элирүүлэгдэhэн ушарта Арадай Хуралай Аппарадай гүрэнэй албанай болон кадрнуудай таhаг тушаагдаhан сагhаань хойшо хүдэлмэриин 5 үдэрэй туршада тэдэниие усадхаха хэмжээнүүдые абаха. Хэрбэеэ тогтоогдоhон болзорой дүүрэхэдэ элирүүлэгдэhэн дутагдалнууд усадхагдаагүй байгаа hаань, эдэ документнүүд Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада зууршалhан үүсхэлшэдэ бусаагдаха.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгада 16-дахи зүйл)
17. Алдуутайгаар бүридхэгдэhэн, тэрэшэлэн зууршалха болзорhоо хожомдуулагдаhан  документнүүд хаража үзэлгэдэ абтахагүй.
18. Тус Дүримэй эрилтэнүүдтэ документнүүдэй зохибол, Арадай Хуралай Аппарадай Гүрэнэй албанай болон кадрнуудай таhаг Арадай Хуралай зохихо хороондо тэдэниие эльгээхэ. Арадай Хуралай Аппарадай Хуули ёhоной управленитэй зүбшэhэнэй удаа Арадай Хуралай Зүблэлэй Хүндэлэлэй грамотаар шагнаха тухай тогтоолой түлэб Арадай Хуралай Соведтэ Арадай Хуралай Регламенттэй зохилдуулан тэрэ  оруулдаг. Документнүүд.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгаар
19. Арадай Хуралай Зүблэлэй  Арадай Хуралай грамотаар шагнаха тухай шиидхэбэри абаhан ушарта Арадай Хуралай Аппарадай эмхидхэлэй-техническэ управлени Арадай Хуралай Зүблэлэй тогтоол Хүндэлэлэй грамота бүридхэжэ бэшэхын тула Арадай Хуралай зохихо хороонуудта дамжуулан үгэдэг.
Хүндэлэлэй грамотаар зууршалагдаhан кандидатурые Арадай Хуралай Зүблэл болюулха тухай шиидхэбэри абаhан ушарта шагналгые болюулха тухай Арадай Хуралай Зүблэлэй документнүүд болон зүблөөнэй протоколhоо буулгабари Арадай Хуралай Аппарадай Эмхидхэлэй-техническэ управлени Хүндэлэлэй грамотаар шагналгада түлөөлhэн үүсхэлшэдэ бусааха.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгын 19-дэхи зүйл)
20. Хүндэлэлэй грамотада Арадай Хуралай Түрүүлэгшэ үгы hаа тэрэнэй даалгабаряар Арадай Хуралай Түрүүлэгшын орлогшо гар табиха.
21. Арадай Хуралай Түрүүлэгшэ, үгы hаа тэрэнэй даалгабаряар Арадай Хуралай Түрүүлэгшын орлогшо, Арадай Хуралай хорооной түрүүлэгшэ баяр ёhололой оршондо Хүндэлэлэй грамота барюулха.
22. Муниципальна байгуулгануудта Арадай Хуралай Түрүүлэгшын даалгабаряар Буряад Республикын муниципальна байгуулгануудай толгойлогшонор, үгы hаа зохихо hунгуулиин округой Арадай Хуралай депутадууд барюулха.
23. Хүндэлэлэй грамотаар шагнагдагша шагнаха тухай гуйлта хэhэн  гүрэнэй (муниципальна) зургаанай, эмхиин мүнгэ зөөриhөө 10 мянган түхэригөөр урмашуулагдаха.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2008 оной сентябриин 30-най 558-IV дугаарай Тогтоолой найруулгаар)
24. Шагнагшадые бүридхэлдэ абалгые Арадай Хуралай Аппарадай Гүрэнэй албанай болон кадрнуудай таhаг бэелүүлхэ.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолоор 24 зүйл оруулагдаа)
25. Хүндэлэлэй грамотаар хоёрдохиёо шагнагдахагүй.
(Буряад Республикын Арадай Хуралай 2010 оной июниин 30-най 1562-IV дугаарай Тогтоолой найруулгада 25 зүйл)





Версия для печати